اجاره کشتی یا چارترینگ، راه ورود به حمل‌ونقل دریایی بدون خرید شناور است. سه مدل اصلی قرارداد — چارتر زمانی، چارتر سفری و چارتر لخت — هر کدام هزینه و ریسک را به شکل متفاوتی بین مالک و مستأجر تقسیم می‌کنند.
چارتر سفری (Voyage Charter)
مستأجر فقط برای یک سفر مشخص از بندر A به بندر B کرایه می‌پردازد، معمولاً بر اساس تُن بار. مالک همه‌چیز را اداره می‌کند: خدمه، سوخت، هزینه‌های بندری. ساده‌ترین مدل برای کسی که یک محموله دارد. در آگهی‌های اجاره شیپو مارکت، شناورهایی که «برای چارتر سفری آزاد» هستند با همین عنوان مشخص می‌شوند.
چارتر زمانی (Time Charter)
مستأجر شناور را برای یک بازه زمانی (مثلاً شش ماه) در اختیار می‌گیرد و کرایه روزانه می‌پردازد. مالک خدمه و نگهداری فنی را بر عهده دارد، مستأجر سوخت و هزینه‌های بندری را می‌پردازد و تصمیم می‌گیرد شناور کجا برود. برای کسی که چند محموله پی‌درپی دارد مناسب است.
چارتر لخت (Bareboat / Demise)
مستأجر شناور را بدون خدمه تحویل می‌گیرد و خودش آن را اداره می‌کند — عملاً مالک موقت است و همه هزینه‌ها و مسئولیت‌ها را می‌پذیرد. برای شرکت‌هایی که تیم فنی و خدمه دارند و می‌خواهند ناوگان را بدون خرید توسعه دهند.
نرخ اجاره شناور چگونه تعیین می‌شود؟
- نوع و ظرفیت شناور (یدک‌کش و بارج، لندینگ کرافت، جنرال کارگو، ساپلای بوت).
- مدت قرارداد و فصل؛ تقاضا در فصل پروژه‌های فراساحل و پیش از عید بالا می‌رود.
- مسیر و بنادر؛ هزینه‌های بندری و محدودیت‌های آبخور.
- شرایط تحویل و بازتحویل، سوخت موجود در مخازن و بیمه.
پیش از امضا
بندهای تحویل و بازتحویل، محدوده تردد مجاز، تعریف «آماده‌به‌کار» بودن شناور و شرایط توقف (Off-hire) بیشترین اختلاف‌ها را می‌سازند؛ قراردادهای چارتر در یک نگاه این بندها را باز می‌کند. برای شناورهای در دسترس، آگهی‌های اجاره شناور را ببینید و برای نرخ‌گذاری یا تنظیم قرارداد از مشاوره چارترینگ کمک بگیرید.