
اجاره کشتی (چارترینگ) راه ورود به حملونقل دریایی بدون خرید شناور است. سه مدل اصلی قرارداد، یعنی اجاره سفری، اجاره زمانی و اجاره دربست بدون خدمه، هر کدام هزینه و ریسک را به شکل متفاوتی میان مالک (Shipowner) و اجارهکننده (Charterer) تقسیم میکنند.
اجاره سفری (Voyage Charter)
اجارهکننده برای یک سفر مشخص از بندر مبدأ به بندر مقصد کرایه حمل (Freight) میپردازد، معمولاً بر اساس تن بار. مالک اداره کشتی را بر عهده دارد و معمولاً هزینه خدمه، سوخت و هزینههای بندری هم با اوست. برای کسی که یک محموله مشخص دارد، این سادهترین گزینه است.
اجاره زمانی (Time Charter)
اجارهکننده شناور را برای یک بازه زمانی (مثلاً شش ماه) در اختیار میگیرد و اجارهبهای روزانه (Hire) میپردازد. مالک خدمه و نگهداری فنی را بر عهده دارد؛ اجارهکننده سوخت و هزینههای بندری را میپردازد و در محدوده تردد مجاز تعیین میکند شناور به کجا برود. این مدل برای کسی که چند محموله پیدرپی دارد مناسب است.
اجاره دربست بدون خدمه (Bareboat / Demise Charter)
اجارهکننده شناور را بدون خدمه تحویل میگیرد و خودش آن را اداره میکند. او معمولاً خدمهگذاری، بهرهبرداری و نگهداری فنی را بر عهده میگیرد، اما مالکیت قانونی نزد مالک میماند و تقسیم دقیق مسئولیتها را قرارداد تعیین میکند. این مدل برای شرکتهایی مناسب است که تیم فنی و خدمه دارند و میخواهند ناوگان را بدون خرید توسعه دهند.
نرخ اجاره شناور چگونه تعیین میشود؟
- نوع و ظرفیت شناور: یدککش (Tug)، بارج (Barge)، شناور رمپدار (Landing Craft)، کشتی بار عمومی (General Cargo) و شناور تدارکاتی سکو (PSV).
- مدت قرارداد و فصل؛ تقاضا و نرخها معمولاً با فصل پروژههای فراساحل تغییر میکند.
- مسیر و بنادر؛ هزینههای بندری و محدودیتهای آبخور (Draft).
- شرایط تحویل و بازتحویل (Delivery / Redelivery)، سوخت موجود در مخازن و بیمه.
پیش از امضا
بندهای تحویل و بازتحویل، محدوده تردد مجاز، تعریف آمادگی شناور و شرایط خارج از اجاره (Off-hire) از رایجترین منشأهای اختلافاند؛ قراردادهای چارتر در یک نگاه این بندها را باز میکند. برای شناورهای در دسترس، آگهیهای اجاره شناور را ببینید و برای نرخگذاری یا تنظیم قرارداد از مشاوره چارترینگ کمک بگیرید.
